Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) có ảnh hưởng rất xấu đến sức khỏe người bệnh, là một trong những bệnh gây tàn phế (suy hô hấp) và có tỉ lệ tử vong cao - đứng thứ 4, sau bệnh tim, ung thư và bệnh tai biến mạch máu não. Bệnh xảy ra quanh năm, nhưng mùa lạnh, bệnh rất dễ xuất hiện.

Bác sỹ Bệnh viện đa khoa tỉnh khám, đo chức năng hô hấp chẩn đoán bệnh COPD tạp Trạm Y tế xã Quảng Khê, huyện Ba Bể (ngày 05/11/2022). Ảnh: V.N

Theo tổ chức Y tế thế giới, hiện nay, tỷ lệ mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) trên toàn cầu chiếm khoảng 9 đến 10% dân số. Ở Việt Nam tỷ lệ người mắc căn bệnh này chiếm gần 10% dân số. Căn bệnh COPD ngày càng có xu hướng gia tăng do tình trạng môi trường không khí ngày càng bị ô nhiễm, số người hút thuốc lá vẫn còn cao.

Qua số liệu khám điều trị bệnh của Bệnh viện đa khoa tỉnh Bắc kạn cho thấy, tỷ lệ bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính chiếm trên 10% tổng số người được khám mỗi năm. Đa số những bệnh nhân trên đều là người lớn tuổi, tập trung ở những người có tiền sử tiếp xúc với môi trường độc hại, khói than, bụi, hút thuốc lá, thuốc lào,…

Bệnh COPD là bệnh gây tắc nghẽn đường thông hệ hô hấp, bệnh tiến triển dần theo thời gian và liên quan đến phản ứng viêm bất thường của phổi với các phân tử nhỏ hoặc khí độc hại mà trong đó khói thuốc lá, thuốc lào đóng vai trò hàng đầu.

Bệnh rất nguy hiểm vì không thể điều trị khỏi hoàn toàn mà chỉ điều trị làm giảm sự phát triển của bệnh. Vì vậy người bệnh không nên chủ quan với biểu hiện của bệnh. Người bệnh hoàn toàn có cuộc sống bình thường nếu phát hiện bệnh sớm, điều trị kịp thời, tuân thủ đúng các phác đồ.

Bệnh COPD có triệu chứng thường gặp nhất là khó thở, ho, khò khè và có hiện tượng tăng tiết chất nhày, đờm. Người bệnh luôn luôn cảm thấy mệt mỏi, lười vận động, chán ăn do thiếu dưỡng khí.

Theo bác sỹ chuyên khoa, bệnh COPD là một căn bệnh trường diễn, vì vậy, việc điều trị bệnh cần phải được duy trì và dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ điều trị.  

Để hạn chếbệnh COPD,Bác sỹ khuyên: Nếu người có thói quyen hút thuốc lá, thuốc lào thì nên bỏ ngay, hạn chế đến mức thấp nhất tiếp xúc với khí, khói độc hại, bụi; Tránh hút thuốc thụ động bởi thuốc lá, thuốc lào không những là những nguyên nhân gây bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính mà còn là những nguy cơ cao của các bệnh về phổi, đặc biệt là ung thư phổi. Cần có bảo hộ lao động tốt cho những người làm việc trong môi trường có hóa chất, khói, bụi bặm.

Người bệnh nên tập thể dục đều đặn hàng ngày, tập các bài tập phù hợp với thể trạng, đặc biệt là các bài tập thở đúng cách, tốt cho hệ hô hấp. Không chỉ người bệnh, những bài tập thở còn mang lại rất nhiều lợi ích cho tất cả mọi người,.nhất là hít thở không khí trong lành trước và sau khi ngủ dậy. Tuy vậy, những lúc thời tiết chuyển mùa ở miền Bắc nước ta, nhất là mưa, lạnh chỉ nên tập thể dục trong nhà. Mặc ấm, không để nhiễm lạnh đột ngột; khi ra đường, cần mặc đủ ấm, cổ quàng khăn ấm; tay, chân cần đi tất.

Người bệnh luôn luôn có đủ thuốc để dự phòng mà bác sĩ đã kê đơn trong các lần khám bệnh, đặc biệt là lúc chuyển mùa. Khi có các dấu hiệu nhiễm trùng đường hô hấp như: ho, khạc đờm, sốt... nên đến cơ sở y tế khám bệnh và điều trị kịp thời.

Ngoài ra, tiêm phòng cũng là biện pháp được các chuyên gia khuyến khích sử dụng. Người lớn tuổi là đối tượng cần chú ý tiêm phòng để tránh nhiễm khuẩn đường hô hấp, đặc biệt là tiêm vắc xin phòng cúm và phế cầu. Viêm phổi do phế cầu khuẩn không chỉ nguy hiểm với trẻ nhỏ mà còn là nguyên nhân gây tử vong nhanh ở người cao tuổi, đặc biệt người có bệnh lý mạn tính ở phổi./.

Quỳnh Giao

Theo thống kê Tổ chức Y tế thế giới, bệnh đái tháo đường (ĐTĐ) chiếm tỉ lệ tới 60 - 70% các bệnh về nội tiết nói chung, gây nhiều biến chứng.  Tại Việt Nam, người mắc bệnh ĐTĐ có tỉ lệ ngày càng tăng và có tới 50% người mắc ĐTĐ không biết mình bị bệnh. Ngoài ra, một số người mắc ĐTĐ còn có nguyên nhân là do các bệnh nội tiết khác, hoặc do thuốc và hóa chất. Tại Bắc Kạn, theo thống kê của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh hiện có 3.113 người mắc ĐTĐ, chủ yếu ở độ tuổi từ 40 - 69 tuổi. 

Bác sỹ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tư vấn cho người dân xã Cao Tân huyện Pác Nặm tại điểm khám sàng lọc

Theo Tổ chức Y tế thế giới, bệnh đái tháo đường là rối loạn chuyển hóa đặc trưng bởi tình trạng tăng đường huyết. Các triệu chứng của đường huyết cao bao gồm: Ăn nhiều, uống nhiều, tiểu nhiều và sụt cân. Bệnh ĐTĐ nếu không được chữa trị có thể gây ra nhiều biến chứng. Trong đó các biến chứng cấp tính như: Hạ đường huyết, hôn mê nhiễm toan ceton, thậm chí tử vong. Biến chứng mạn tính bao gồm: bệnh tim mạch, đột quỵ, suy thận mạn tính, loét chân, bệnh lý võng mạc.  

Biến chứng ở người bị ĐTĐ thường gặp là: Tê liệt tay, chân, nửa người hoặc toàn thân; Méo miệng; Mất trí, trí nhớ kém và mất khả năng tự chăm sóc bản thân.

Theo Chuyên gia Y tế, có đến 90% bệnh nhân đột quỵ sống sót mắc các di chứng về vận động, liệt nửa người, suy giảm trí nhớ... Do đó, cần chú trọng phòng ngừa đột quỵ từ sớm bằng cách: Kiểm soát các yếu tố nguy cơ. Người bệnh cần kiểm tra sức khỏe định kỳ để các bác sĩ chuyên khoa thăm khám toàn diện, điều trị tích cực và cải thiện các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, bệnh lý tim mạch, thừa cân, béo phì…

Để giúp kiểm soát tốt lượng đường huyết, phòng ngừa đột quỵ ở người bệnh ĐTĐ, bác sĩ khuyên người bệnh nên tạo cho mình các thói quen như:

Uống nhiều nước trong mùa hè: Tình trạng thiếu nước hoặc mất nước có thể làm tăng lượng đường huyết trong máu, khiến bệnh tình nặng lên. Người bệnh ĐTĐ hệ miễn dịch kém, do vậy ăn uống đồ lạnh có thể dẫn tới cảm lạnh hoặc đau họng;

Kiểm tra đường huyết thường xuyên để nắm rõ tình trạng sức khỏe của mình; Thường xuyên rèn luyện sức khỏe nhằm tăng cường sức đề kháng và hạn chế bệnh tật;

Kiểm soát chế độ ăn: Hạn chế ăn tinh bột, chất béo và tăng cường ăn rau, củ, quả sẽ giúp cho người bệnh duy trì lượng đường huyết ở mức ổn định. Duy trì mức độ đường trong máu là việc làm cần thiết và ưu tiên số 1 đối với người bệnh ĐTĐ. Cần đảm bảo ổn định lượng đường trong máu để kiểm soát bệnh và ngăn chặn bệnh phát triển. Có nhiều cách để người bệnh duy trì lượng đường trong máu như tiêm Insulin, cần đảm bảo việc tiêm Insulin đúng liều lượng, kỹ thuật và loại thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ; Bên cạnh đó áp dụng một số mẹo hay trong dân gian chữa bệnh ĐTĐ như uống nước ép khổ qua (mướp đắng), nước lá xoài non,… thực hiện chế độ ăn uống hợp lý và lối sống khoa học.

Để phòng bệnh Đái tháo đường, mỗi người cần chủ động thay đổi lối sống: Xây dựng kế hoạch làm việc khoa học, tránh mất ngủ, căng thẳng, stress; Duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý (hạn chế chất béo, ngọt, đường, bột, thức ăn nhiều mắm muối; ăn nhiều rau, củ, trái cây), vận động thường xuyên (đi bộ, chạy bộ, đạp xe… 30 - 60 phút mỗi ngày, 4 - 5 lần/tuần); hạn chế bia rượu, không hút thuốc lá..../.

T.H

Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế cho biết, từ tháng 10 đến tháng 12 hàng năm là thời điểm cúm mùa gia tăng do ảnh hưởng của thời tiết. Mặt khác, mô hình các bệnh lây nhiễm qua đường hô hấp cũng đang có sự thay đổi khiến số ca mắc cúm mùa nhập viện ngày càng nhiều (bao gồm cả cúm A và cúm B).

Điều trị bệnh nhi tại khoa Nhi, Bệnh viện đa khoa tỉnh.

Theo Bộ Y tế, hàng năm, nước ta có khoảng 800.000 người mắc cúm. Đây là một trong các bệnh hô hấp có thể bùng phát thành dịch. Thực tế qua hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm cho thấy, thời gian gần đây ở các địa phương trong cả nước, số người mắc cúm nhập viện có xu hướng gia tăng. Đáng lo ngại hơn khi mới đây tại tỉnh Phú Thọ đã ghi nhận một bé gái 5 tuổi mắc cúm có nguồn gốc từ gia cầm. Đây là ca mắc cúm gia cầm trên người đầu tiên xuất hiện trở lại tại Việt Nam sau 8 năm và cũng là bệnh cúm có nguy cơ diễn biến nặng rất cao với tỷ lệ tử vong từ 50%-60%.

Trên địa bàn toàn tỉnh Bắc Kạn, từ đầu năm đến nay có hơn 3.000 ca mắc cúm Riêng huyện Chợ Đồn trong tháng 10 ghi nhận 107 ca mắc cúm nhập viện điều trị, số ca nhập viện cao điểm trong các ngày 23/10 – 28/10. Ngày 25/10, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh đã lấy 7 mẫu bệnh phẩm của những trẻ sốt cao phải nhập viện điều trị chuyển về Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương xét nghiệm, kết quả xét nghiệm có 5 mẫu dương tính với cúm B, 2 mẫu âm tính. “Mặc dù là bệnh truyền nhiễm thông thường nhưng vẫn có những biến chứng nặng nếu không được phát hiện, giám sát, tư vấn kịp thời”, ngành Y tế khuyến cáo.

Ngay khi xuất hiện ổ dịch bệnh cúm ở thị trấn Bằng Lũng huyện Chợ Đồn đã được ngành y tế khoanh vùng xử lý kịp thời, không lây lan trong cộng đồng. Đến nay, các ca bệnh nhập viện điều trị đã khỏi và ra viện, sức khỏe ổn định.

Theo các chuyên gia y tế, cúm mùa có 4 type A, B, C, D. Cúm B do loại vi rút thường gây nhiễm trùng đường hô hấp. Kể từ sau đại dịch Covid-19, các nghiên cứu cho thấy, cúm B chiếm khoảng 40%, cúm A chiếm 60% trong các trường hợp cúm mùa, rất hiếm gặp cúm C, D. Cũng giống như mắc cúm A, các triệu chứng thường gặp của bệnh cúm B bao gồm: Sốt, đau rát họng, ho khan, đau đầu, đau mỏi người, đau xương khớp, mệt mỏi và cảm thấy kiệt sức. Trẻ em bị cúm có thể có các triệu chứng tiêu hóa (buồn nôn, nôn mửa và tiêu chảy). Một số triệu chứng cúm có thể tương tự như cảm lạnh và đa số trẻ sẽ bình phục sau 1-2 tuần, tuy nhiên ho và mệt mỏi có thể kéo dài hơn 2 tuần.

Để chủ động phòng, chống bệnh cúm mùa, Bộ Y tế khuyến cáo: Mọi người dân, đặc biệt là trẻ em, cần được tiêm vaccine phòng cúm mùa (cúm A và B) hàng năm; Người dân khi có triệu chứng ho, sốt, sổ mũi, đau đầu, mệt mỏi, không tự ý làm xét nghiệm và mua thuốc điều trị tại nhà mà cần liên hệ với cơ sở y tế để được tư vấn, khám và xử trí kịp thời; che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi để làm giảm phát tán các dịch tiết đường hô hấp; đeo khẩu trang, rửa tay bằng xà phòng và nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn tay (nhất là sau khi ho, hắt hơi); không khạc nhổ bừa bãi nơi công cộng; hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh cúm hoặc các trường hợp nghi ngờ mắc bệnh khi không cần thiết; thực hiện lối sống lành mạnh, tăng cường vận động thể lực, nâng cao sức khỏe. Để ngăn ngừa lây nhiễm cúm gia cầm sang người thì cần tuyệt đối không tiếp xúc, giết mổ và ăn thịt gia cầm bệnh, chết.

Thạch Quý

Ngày 27/10, xã Đồng Lạc huyện Chợ Đồn tổ chức lễ đón Bằng công nhận xã đạt Bộ tiêu chí Quốc gia về y tế năm 2021. Dự lễ có đồng chí Tạc Văn Nam – Giám đốc Sở Y tế tỉnh Bắc Kạn, các đại biểu đại diện lãnh đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Kạn, Đảng ủy, HĐND, UBND huyện Chợ Đồn và xã Đồng Lạc.

Đồng chí Tạc Văn Nam - Giám đốc Sở Y tế Bắc Kạn phát biểu tại lễ trao Bằng công nhận xã đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế năm 2021 cho xã Đồng Lạc (Chợ Đồn)

Xã Đồng Lạc nằm ở phía bắc huyện Chợ đồn, gồm 06 thôn bản. Những năm qua, công tác chăm sóc sức khỏe cho nhân dân luôn được Trạm y tế xã chú trọng thực hiện. Đội ngũ cán bộ của Trạm không ngừng học hỏi, nâng cao tay nghề, rèn luyện y đức, đáp ứng kịp thời nhu cầu khám chữa bệnh của người dân trên địa bàn xã. 

Đồng chí Tạc Văn Nam - Giám đốc Sở Y tế Bắc Kạn trao Bằng công nhận xã đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế năm 2021 cho xã Đồng Lạc huyện Chợ Đồn

Hiện nay Trạm Y tế xã Đồng Lạc có 10 phòng chức năng và hơn 90 loại trang thiết bị y tế. Các chương trình mục tiêu quốc gia về y tế được Trạm xây dựng kế hoạch và tổ chức triển khai đạt trên 90%, đa số trẻ em trong độ tuổi được tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch, tỷ lệ phụ mang thai được khám thai 3 lần trở lên trong kỳ mang thai, đạt trên 95%, tỷ lệ phụ nữ mang thai được tiêm phòng uốn ván đầy đủ trên 97%, 100% phụ nữ sinh con tại cơ sở y tế đạt; tỷ lệ trẻ dưới 5 tuổi suy dinh dưỡng cân nặng chiếm 7,3 %. Hiện tại, trên địa bàn xã có trên 99 % hộ gia đình sử dụng nguồn nước hợp vệ sinh, 72 % hộ gia đình có nhà tiêu hợp vệ sinh.

Những năm qua, với sự nỗ lực, trách nhiệm của cán bộ, nhân viên y tế xã Đồng Lạc đã thực hiện tốt các nhiệm vụ trong công tác CSSK nhân dân. Kết quả chấm điểm theo Bộ tiêu chí được nâng lên theo từng năm. Năm 2021 trạm y tế xã Đồng Lạc đạt điểm 87 điểm/tổng điểm 100 - xã đủ điều kiện đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã.

Ngày 26 /9/2022, Uỷ ban nhân dân tỉnh ra Quyết định số 1795/ QĐ- UBND tỉnh Bắc Kạn công nhận xã Đồng Lạc đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã năm 2021.

Lãnh đạo Sở Y tế, CDC Kắc Kạn tặng quà chúc mừng lãnh đạo UBND xã và TYT xã Đồng lạc

Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Tạc Văn Nam - Giám đốc Sở Y tế Bắc Kạn ghi nhận những nỗ lực của địa phương trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân thời gian qua, đồng thời nhấn mạnh, việc được trao Bằng công nhận xã đạt Bộ tiêu chí quốc gia về Y tế xã năm 2021 là niềm vinh dự, tự hào và cũng là trách nhiệm của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Đồng Lạc. Đồng chí mong rằng, thời gian tiếp theo, Trạm Y tế xã tiếp tục hoàn thiện các tiêu chí trong Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã vàduy trì, giữ vững thành quả đạt Bộ tiêu chí,thực hiện tốt công tác phòng, chống dịch bệnh; chủ động triển khai có hiệu quả các chương trình mục tiêu Y tế - Dân số, nhất là chương trình tiêm chủng mở rộng và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, đáp ứng tốt công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trên địa bàn.

Sau buổi lễ, lãnh đạo Sở Y tế, UBND huyện Chợ Đồn đã thăm hỏi người bệnh điều trị tại Trạm và thăm cơ sở vật chất của Trạm y tế xã Đồng Lạc.

Lãnh đạo Sở Y tế thăm hỏi người bệnh và kiểm tra trang thiết bị y tế của Trạm y tế xã Đồng Lạc

Thạch Quý